Hiểu về cầu vồng, màu sắc thực sự là gì?

Cầu vồng theo như chúng ta biết, gồm Đỏ, Cam, Vàng, Lục, Lam và Violet. Tôi bỏ qua màu Chàm vì, thật ư? màu Chàm à Nhưng thực sự màu violet ở đâu? Có phải nó ở ngoài cùng, màu xanh đậm này ư? Và cái màu lục nhạt pha xanh lá này? Chắc là xanh da trời.

Vậy thfi sao chúng ta không gọi cầu vồng là: Đỏ Cam Vàng Lục Xanh da trời, Xanh nước biển? Thực ra, chúng ta có, chúng ta chỉ quên thôi.


Ghi chú: Bản dịch tiếng Việt có sẵn trong video này. Bật CC / phụ đề.

Khi Issac Newton lần đầu quan sát một ánh sáng cần vồng bị tách ra khỏi lăng kính và nghĩ ra các tên màu như Đỏ Cam Vàng Lục Lam Chàm Tím. Cái màu Lục đó chính là màu mà chúng ta ngày nay gọi là lục pha lam, hay xanh lơ, gọi nhớ tới màu xanh của bầu trời. Và cái mà hiện nay chúng ta gọi là màu lam, Newton đã gọi là violet (không phải tím đâu nha) như trong hoa hồng thì đỏ, hoa violet thì xanh. Màu xanh đậm. 

Lão ta thêm màu chàm vào các màu cơ bản của cầu vồng để khớp với số nốt trong thang âm của phương Tây: Đô rê mi fa sol la si... 

Màu tím hay hồng sẫm (magneta) như chúng ta biết, không xảy ra trong cầu vồng được tạo ra từ lăng kính vì chúng chỉ đươc tạo thành từ sự kết hợp của đỏ và lam, hai ánh sáng đó nằm ở hai phía đối diện nhau không ở gần để có thể pha vào nhau. Không có màu tím hay hồng nóng trong cầu vồng từ lăng kính. Màu violet ở đó theo nghĩa trong câu "Hoa hồng thì đỏ, hoa violet thì xanh" (hoa violet màu lam đậm) chứ không phải màu tím.

Thế thì tại sao cầu vồng trên trời thường có trong nó màu tím? 

Tôi nghi là có thứ gì đó gọi là ảo ảnh thị giác khi mà màu xanh đậm bị bao quanh bởi các màu sáng hơn thì chúng ta sẽ thấy nó gần như chuyển sang màu tím. Thế nhưng, đôi khi màu tím và hồng thực sự có trong cầu vồng. Vì cầu vồng là một đĩa của các hạt nước: mỗi màu của ánh sáng mặt trời bị phản xạ lại theo một hình vành ánh sáng (đĩa) với rất nhiều kích cỡ khác nhau, chùng cùng nhàu tạo nên một đĩa trắng với các vành đa sắc màu. 

Nhưng vì ánh sáng là sóng nên sự giao thoa từ các hạt mưa chính chúng đã tạo nên rất nhiều vành chồng lên nhau và vành ngoài cùng là vành sáng nhất và cũng là vành chúng ta thường thấy nhất. Các vành còn lại gọi là các vành phụ, và đó là nguồn gốc của các cầu vồng phụ (đôi, ba,....). Hạt mưa càng nhỏ thì các vành phụ càng trở nên rõ nét. 

Và với kích cỡ phù hợp vành đỏ phụ đầu tiên có thể chồng lên (pha) một cách tương đối với vành lam đậm chính (trong cùng) và sự kết hợp đó tạo ra gì? Tím, chứ còn cái gì nữa? 

Vậy thì như bài thơ đã viết: Hoa hồng thì đỏ, hoa violet thì xanh (lục đậm), màu tím trong cầu vồng chỉ là tình cờ mà thôi.

Nguồn: minutephysics.

Đăng nhận xét

0 Nhận xét